آیت الله محقق داماد: تمام موارد نقض حقوق بشردوستانه در درجه اول باید توسط حقوقدانان، وکلا و نهادهای مدنی محکوم شود

قال الله الحکیم

والذین اذا اصابهم البغی هم ینتصرون ( قرآن مجید/ سوره شوری / آیه ۳۹)

یکی از قلل افتخارات تاریخ تمدن بشری این است که جامعه بشری پس از دو جنگ‌ خانمانسوز جهانی به صلح، دوستی و تنفر از هرگونه خشونت و تحمل تنوع فرهنگ‌ها روی آورد و این امر نقطه عطفی برای تکامل بشریت محسوب شد.

دانشمندان، حکما، جامعه‌شناسان و حقوقدان موفق به تصویب سند منشور حقوق بشر جهانی شدند و پس از آن به فاصله نزدیکی چهار کنوانسیون ژنو و بعد از آن دو پروتکل الحاقی در مورد حقوق بشردوستانه درخصوص قواعد و مقررات زمان درگیری مسلحانه (لدی الاتفاق) را تصویب کردند و اکثر قریب به اتفاق دولت‌های جهانی عضو سازمان‌ ملل به این عهدنامه‌ها پیوستند. روح اصلی همه این مقررات شناختن حق برای دیگری و کرامت انسانی است که بالاترین اصل از امتیازات انسان بر سایر موجودات و مخلوقات است.

بر اساس اسناد و مقررات مندرج در کنوانسیون‌های ناظر بر حقوق بین‌الملل بشردوستانه، هر گونه حمله به شهروندان خصوصا زنان و کودکان، افراد غیرنظامی، مناطق و منازل مسکونی، مدارس، دانشگاه‌ها، اماکن مذهبی و تاریخی، موزه‌ها و نمایشگاه‌ها، بیمارستان‌ها و پرسنل درمانی، نیروهای امدادی، تاسیسات شهری و زیر ساخت‌های غیرنظامی از جمله نیروگاه‌ها، پالایشگاه‌ها، تاسیسات آب و برق و گاز، پل‌ها، جاده‌ها، کارخانجات، فروشگاه‌ها و انبارها و اقلام مواد غذایی ممنوع و نقض حقوق بشردوستانه است و با کمال تاسف در این مقطع زمانی توسط کشورهای مدعی تمدن، علیه ایران اتفاق افتاده که نه تنها به ملت ایران ستم‌ شده، بلکه ضربه مهلکی بر آبروی وجهه تمدن بشری وارد شده است. چراکه اعمال مزبور تمامی زحمات و سعی و تلاش‌های انجام شده در قرن اخیر را خط بطلان کشیده و بشر را به ده‌ها قرن قبل یعنی زمان بربریت و توحش برگردانده است.

در عین حال نباید از وجدان انسان‌های بیدار مایوس شویم. ضروری است تمام موارد نقض حقوق بشردوستانه در حملات جنگنده‌ها، پهپادها و موشک‌های نظامیان امریکا و اسرائیل در درجه اول توسط حقوقدانان، وکلا و نهادهای مدنی محکوم گردد؛ ثانیا، کلیه این موارد نقض توسط مراجع ذی‌ربط مستند گردد؛ و در نهایت، در مراجع بین‌المللی و منطقه‌ای از جمله سازمان ملل، دیوان بین‌المللی کیفری و شورای حقوق بشر مطرح و پیگیری شود.

از همه مهمتر آن‌که ترور شخصیت‌ها و دانشمندان یک کشور از زشت‌ترین و کریه‌ترین اعمالی است که زشتی آن از بدیهیات عقل عملی است! و هیچ انسانی در طول تاریخ این‌گونه کردارها را نمی‌تواند توجیه نماید.

رسانه‌ها، نهادهای مردم نهاد، هنرمندان و نویسندگان نیز وظیفه خطیری در مستندسازی و افشای موارد نقض حقوق بشردوستانه در سطح ملی و بین‌المللی دارند. کشتار دانش‌آموزان مدرسه میناب و تخریب کارخانه تولید دارو از مهمترین این موارد نقض است.

محکومیت این کشتار و سایر موارد نقض مانند تخریب منازل شخصی و مسکونی و کشتار غیرنظامیان بخصوص مراکز علمی و تحقیقاتی وظیفه اخلاقی و حرفه‌ای یکایک فعالان مدنی و کنشگران حقوق بشر است.

اینجانب به موجب آیات شریفه قران و روایات صادره از سوی پیشوایان الهی بر خود لازم می‌بینم که ندای مردم مظلوم سرزمین عزیزم را به سمع کلیه ارباب علم و فضیلت و اخلاق در سراسر جهان برسانم و از همه استدعا کنم از عمل به وظیفه انسانی خود کوتاهی نکنند و با زبان علم و حکمت ارتکاب این اعمال غیر انسانی را محکوم و دست مرتکبین را از قدرت کوتاه نمایند و سرانجام مرتکبین جرایم علیه بشریت را به دیوان بین‌المللی کیفری معرفی و مجازات آنان را مطالبه نمایند.

سید مصطفی محقق داماد

عضو پیوسته و رییس گروه مطالعات اسلامی فرهنگستان علوم جمهوری اسلامی ایران