وکلاپرس- سید محمد معلمی متولد سال ۱۳۷۷ و فارغ التحصیل کارشناسی ارشد حقوق خصوصی، موفق به کسب رتبه ۹ کانون وکلای دادگستری مازندران در آزمون وکالت ۱۴۰۴ و همچنین رتبه سوم اختبار سال ۱۴۰۵ این کانون شده است.
در همین راستا با او گفت و گویی پیرامون آزمون اختبار و منابع مطالعاتی و شیوه برنامه ریزی او در این آزمون داشته ایم که مشروح آن به شرح زیر است:
۱. لطفاً خودتان را معرفی کنید؛ شامل سوابق فردی، تحصیلی و شغلی و اینکه پیش از ورود به حرفه وکالت چه میکردید و نحوه تأمین معاش شما در آن دوره چگونه بود؟
من سید محمد معلمی هستم، متولد شهریورماه ۱۳۷۷ و فارغالتحصیل کارشناسی ارشد حقوق خصوصی.پس از دوران پیشدانشگاهی، مدتی از فضای تحصیل فاصله گرفتم و بهعنوان شاگرد باتریساز مشغول به کار بودم و در مقطعی نیز یک ترم در رشته حسابداری تحصیل کردم.
۲. چه شد که حرفه وکالت را انتخاب کردید؟
از ابتدای جوانی، بهطور جدی اخبار و تحولات مربوط به سیاست خارجی را دنبال میکردم. شاید کمی خندهدار به نظر برسد، اما رفتوآمدها و اتفاقات مربوط به دوران برجام باعث شد حتی به این فکر کنم که روزی وزیر امور خارجه شوم! همین علاقه موجب شد به سراغ رشته حقوق بروم. اما در ترم دوم دانشگاه، مسیر فکری من تا حد زیادی تغییر کرد. تدریس بیبدیل استاد خوبم، جناب آقای دکتر داود سلطانیان، و بهویژه توصیف دقیق و جذابی که ایشان از فضای حرفهای وکالت در کلاس ارائه میکردند، باعث شد کمکم مسیر خودم را پیدا کنم و به این نتیجه برسم که راهی که واقعاً میخواهم دنبال کنم، وکالت است.
۳. درباره نحوه قبولی در آزمون ورودی وکالت و رتبه خودتان توضیح بدهید.
در آزمون وکالت سال ۱۴۰۲، خداوند لطف بزرگی به من کرد و موفق شدم رتبه ۹ کانون وکلای دادگستری مازندران را کسب کنم. با توجه به فرصت محدودی که برای مطالعه داشتم، از دوره مؤسسه … استفاده کردم.
۴. دوره کارآموزی خودتان را چطور ارزیابی میکنید؟ آیا آموزشها و حضور در مراجع قضایی را رضایتبخش و مؤثر میدانید؟
در دوره کارآموزی بسیار خوششانس بودم که در کنار دوستان بسیار خوبی قرار گرفتم؛ از جمله آقای ابراهیم علیزاده، که بعدها رتبه یک اختبار سال ۱۴۰۴ کانون وکلای دادگستری مازندران را کسب کردند. همراهی و رفاقت با چنین افرادی، دوره کارآموزی را برای من به تجربهای ارزشمندتر تبدیل کرد. از سوی دیگر، در دوران کارآموزی در محاکم، افتخار کارآموزی و بهرهمندی از تجربههای بازپرس محترم، جناب آقای جعفری ــ که اکنون دادستان محترم کلاردشت هستند ــ و همچنین جناب آقای رشیدی، ریاست محترم شعبه دوم دادگاه عمومی حقوقی شهرستان عباسآباد، را داشتم. این دو بزرگوار برای کارآموزان وقت زیادی میگذاشتند و با وجود مشغله فراوان، به پرسشهای ما با حوصله و در عین حال با رعایت کامل شئونات قضایی پاسخ میدادند. بسیاری از نکاتی که در آن دوران آموختم، صرفاً از کتاب و کلاس به دست نمیآمد و حاصل همین فرصت حضور در محاکم و گفتوگو با قضات باتجربه بود. از همینجا صمیمانه از هر دو بزرگوار بابت وقتی که برای ما گذاشتند و دانشی که بیدریغ در اختیارمان قرار دادند، تشکر میکنم.
۵. آیا در دوران کارآموزی تجربهای در دادگاه، دادسرا یا در کنار یک وکیل داشتید که نگاهتان را به حرفه وکالت تغییر داده باشد؟
در یکی از پروندهها، پس از پایان جلسه دادگاه، طرف مقابل که پیرمردی بود، بهشدت از من ناراحت شد و حتی مرا نفرین کرد. آن اتفاق برایم قابل تأمل بود. با خودم فکر کردم که شاید با صدور حکم، دعوا از نظر حقوقی تمام شود، اما اختلاف و کدورتی که میان آدمها ایجاد شده، لزوماً با صدور رأی از بین نمیرود. از آن پس سعی کردم شیوه دفاعم را تغییر دهم؛ به این معنا که فقط به دنبال قانع کردن قاضی نباشم، بلکه تا حد امکان طرف مقابل را نیز با استدلال خود مواجه کنم و به او نشان دهم که چرا از نظر حقوقی، حقی برای او قابل اثبات نیست. به همین دلیل تلاش میکنم در بیان مطالب، میان ادبیات تخصصی حقوقی و زبان ساده و قابل فهم تعادل برقرار کنم. معتقدم یک وکیل خوب باید بتواند یک مسئله پیچیده حقوقی را هم برای قاضی دقیق و مستند بیان کند و هم به گونهای توضیح دهد که طرف مقابل، حتی اگر نتیجه به نفع او نباشد، منطق دفاع را درک کند.
۶. پیشنهاد شما برای ارتقای کیفیت دوره کارآموزی چیست؟ اگر اختیار داشتید یک بخش از دوره کارآموزی را تغییر دهید، چه چیزی را تغییر میدادید؟
در مورد دوره کارآموزی نیز بسیار فکر کردهام. اگر روزی این فرصت را داشته باشم که در این زمینه نقشی داشته باشم، پیشنهاد من این است که برای مراحل اول و دوم کارآموزی، با یک مؤسسه خوشنام و متخصص در حوزه آموزش کاربردی حقوق قرارداد بسته شود تا یک دوره آموزشی حدوداً ۱۲۰ ساعته، با سرفصلهایی کاملاً کاربردی و متناسب با نیاز واقعی کارآموزان طراحی و برگزار کند. این دوره میتواند بهصورت آنلاین برگزار شود و فایل ضبطشده جلسات نیز در اختیار کارآموزان قرار گیرد؛ البته در بستری که امکان بررسی میزان مشاهده محتوای آموزشی وجود داشته باشد تا مشخص باشد کارآموز فایلهای آموزشی را تا پایان مشاهده کرده است. به نظرم در پایان نیز اختبار میتواند تا حد زیادی مبتنی بر همین دوره و سرفصلهای کاربردی آن برگزار شود. به این ترتیب، آموزش کارآموزی از یک فرآیند صرفاً تشریفاتی فاصله میگیرد و به مسیری هدفمند تبدیل میشود که کارآموز را برای مواجهه واقعی با حرفه وکالت آماده میکند.
۷. منابع مورد مطالعه شما برای آزمون اختبار چه بود و چه مدت زمانی را به مطالعه اختصاص دادید؟
برای اختبار حدود یک ماه زمان گذاشتم. برای درسهای آیین دادرسی مدنی و آیین دادرسی کیفری، از کتاب های سریعخوان مشاهیر استفاده کردم. در درسهای مقررات وکالت و امور حسبی، مستقیماً به مطالعه قوانین پرداختم و برای سایر دروس نیز بیشتر به خلاصههایی که در دوران آزمون وکالتم تهیه کرده بودم، در کنار آرای وحدت رویه، مراجعه کردم.
۸. برنامه مطالعاتی شما در دوران آمادگی برای اختبار چگونه بود؟ مطالعهتان بیشتر برنامهمحور بود یا با توجه به شرایط و میزان آمادگی روزانه پیش میرفتید؟
برنامهمحور بودم و بیشتر از اینکه به میزان ساعت مطالعه توجه کنم، برای خودم هدف روزانه تعیین میکردم و سعی میکردم همان برنامه را به پایان برسانم. گاهی هم تا نیمههای شب بیدار میماندم و مطالعه میکردم؛ البته اگر بخواهم صادق باشم، فکر میکنم این شببیداری چندان ارزشمند نبود و بهتر بود از مدتها قبلتر شروع به مطالعه میکردم تا مجبور نباشم در روزهای پایانی اینقدر فشرده پیش بروم
۹. اگر بخواهید فقط یک اشتباه خودتان در مسیر آمادگی برای اختبار را بیان کنید، چه خواهد بود؟
اختبار را کمی سهل گرفتم و دیر شروع کردم. توصیهام به کارآموزان این است که از شش ماه آخر دوره دوم کارآموزی، مطالعه برای اختبار را جدیتر و برنامهمحور دنبال کنند تا در ماههای پایانی تحت فشار قرار نگیرند.
۱۰. نظر و پیشنهاد شما درباره شکل برگزاری آزمون اختبار چیست؟ شیوه فعلی برگزاری آزمون اختبار را مطلوب میدانید؟ چه تغییراتی را پیشنهاد میکنید؟
به نظرم اختبار کتبی، بهویژه اگر بهصورت تستی برگزار شود، تا حدی تکرار مکررات است؛ هرچند فعلاً جایگزین مناسبی برای آن به ذهنم نمیرسد لیکن اگر اختیار اصلاح آییننامه را داشتم، بهگونهای تغییرش میدادم که عدم قبولی در اختبار الزاماً به تکرار دوره دوم کارآموزی منجر نشود؛ چرا که در سیستم فعلی، قبولی در اختبار ملازمه ای با گزارش نویسی در محاکم ندارد. اصلاً در جریان کارآموزی چه کسی به کارآموز میگوید خواستهای که در یک پرونده مطرح شده و او گزارشش را مینویسد، درست انتخاب شده یا اشتباه است؟ که او بخواهد وکالت را از این طریق یاد بگیرد!
۱۱. پشت این رتبه و موفقیت، چه چیزهایی دیده نمیشود؟ از فشارهای روحی، خستگی، مشکلات شخصی، شکستهای قبلی یا دشواریهایی که معمولاً در یک کارنامه دیده نمیشوند، برایمان بگویید.
زندگی بازاری برای بدهبستان است؛ یقیناً تا چیزی ندهی، چیزی به دست نمیآوری. من هم در این مسیر بهایش را پرداختهام؛ از جمله اینکه گاهی بهدلیل خستگی چشم، سردرد را تجربه میکنم یا حسرت جوانی نکرده را میخورم. اما اگر بخواهم صادق باشم، به نظرم می ارزید.
۱۲. آینده حرفه وکالت را چطور ارزیابی میکنید؟ با توجه به شرایط فعلی بازار وکالت، چه چشماندازی برای این حرفه متصور هستید؟
به نظرم در آینده، پیوند هوش مصنوعی با گجتهای فناورانه، نهتنها بسیاری از وظایف وکلا، بلکه بخشی از وظایف قضات را نیز دگرگون خواهد کرد. این موضوع شاید تازه نباشد، اما به نظرم وارد عصری میشویم که میتوان آن را نوعی قضاوت داوودی دانست (اشاره به مدل قضاوت حضرت داوود(ع) که بدون دفاع و شاهد انجام شد)؛ قضاوتی که بیش از گذشته بر دسترسی سریع و هوشمندانه به حقیقت و اطلاعات استوار است. به همین دلیل، بخشی از تمرکزم را روی یادگیری و آموزش هوش مصنوعی گذاشتهام و معتقدم دهه پیش رو، بیش از آنکه دهه توسعه شیوههای سنتی وکالت باشد، دهه توسعه و بهکارگیری هوش مصنوعی خواهد بود.
۱۳. برای کسب جایگاه مناسب حرفهای به عنوان وکیل پایه یک چه برنامههایی دارید؟ آیا حوزه تخصصی مشخصی را برای فعالیت آینده خود در نظر گرفتهاید؟
در آینده، حوزه املاک، حقوق تجارت بینالملل و حقوق سرمایهگذاری را بهطور جدی دنبال خواهم کرد. من ایران را دوست دارم و وضعیت اقتصادی کنونی کشور برایم دغدغه است. علاقه مندم با ترکیب این حوزههای حقوقی، موانع قانونی پیش روی توسعه ایران را شناسایی کنم و اگر خدا بخواهد، گامی هرچند کوچک در جهت بهبود این وضعیت بردارم.
چند سؤال کوتاه:
۱. یک کتاب که فکر میکنید هر کارآموز وکالت باید بخواند؟ کتاب دیو در شیشه
۲. یک عادتی که فکر میکنید بیشترین تأثیر را در موفقیت شما داشت؟ استمرار
۳. یک عادتی که ایکاش زودتر آن را کنار میگذاشتید؟ کمال گرایی
۴. بهترین توصیهای که در دوران کارآموزی یا آمادگی برای اختبار شنیدید چه بود؟ پرهیز از تعدد منابع سوال
۵. سختترین درس اختبار از نظر شما چیست؟ حقوق جزا
۶. شیرینترین یا ماندگارترین خاطره شما از دوران کارآموزی چیست؟ نشان دادن پروانه وکالت به پدر و مادر
۷. اگر بتوانید به خودتان در روز اول کارآموزی یک جمله بگویید، چه میگویید؟ هیچ فرصتی را برای یادگیری از دست نده
۸. اگر بخواهید در یک جمله، مهمترین رمز موفقیت خودتان در اختبار را بگویید، چه میگویید؟ لطف خداوند و دعای پدر مادر
سخن آخر:
در پایان، از همه عزیزانی که در این مسیر برای من زحمت کشیدند صمیمانه تشکر میکنم؛ بهویژه وکیل سرپرست خوبم، سرکار خانم شقایق مولانا، جناب آقای وکیل علی شهاب، سرپرست محترم کمیسیون کارآموزی و اختبار کانون وکلای دادگستری مازندران، جناب آقای وکیل یوسفعلی یزدانی، عضو محترم کمیسیون کارآموزی و اختبار، و جناب آقای وکیل علیرضا توکلیمقدم، نایبرئیس محترم کانون وکلای دادگستری مازندران و این رتبه را تقدیم می کنم به خانواده شهید ناخدا دوم امیرحسین سلیم زاده.
سایر مطالب:
مصاحبه با سید محمد معلمی رتبه ۳ آزمون اختبار سال ۱۴۰۵ کانون وکلای دادگستری مازندران
مصاحبه با مینا محمودیه رتبه دوم آزمون اختبار سال ۱۴۰۵ کانون وکلای دادگستری اصفهان
مصاحبه با زینب ولدخانی رتبه یک اولین آزمون اختبار سال ۱۴۰۵ کانون وکلای دادگستری مرکز
مصاحبه با بهراد عزیززاده رتبه سوم اولین آزمون اختبار سال ۱۴۰۵ کانون وکلای دادگستری مرکز
مصاحبه با هدایت معروفی رتبه اول آزمون اختبار سال ۱۴۰۴ کانون وکلای دادگستری کردستان
مصاحبه با مهیا شفقی رتبه سوم آزمون اختبار سال ۱۴۰۴ کانون وکلای دادگستری گلستان
مصاحبه با روژین رستمی رتبه دوم آزمون اختبار سال ۱۴۰۴ کانون وکلای دادگستری کردستان
مصاحبه با مطهره فردصبوری رتبه سوم آزمون اختبار سال ۱۴۰۵ کانون وکلای دادگستری گیلان
مصاحبه با فاطمه بیمون نژاد رتبه دوم آزمون اختبار سال ۱۴۰۴ کانون وکلای دادگستری گلستان
مصاحبه با احسان نجفی رتبه دوم اختبار سال ۱۴۰۴ کانون وکلای دادگستری خراسان جنوبی