هوش مصنوعی در خدمت تحول حوزههای حقوقی
وکلاپرس– وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات بر ضرورت بهرهگیری از ظرفیتهای هوش مصنوعی در حوزههای حقوقی تأکید کرد.
به گزارش وکلاپرس به نقل از خبرگزاری ایسنا، سیدستار هاشمی وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات در جلسه هفتاد و چهارمین جلسه شورای هماهنگی امور حقوقی دستگاههای اجرایی که با حضور معاون حقوقی رئیسجمهور، برگزار شد، با اشاره به اینکه هوش مصنوعی دیگر موضوعی صرفاً نظری نیست و امروز در دانشگاهها، مراکز آموزشی و پژوهشی و همچنین در بخشهای مختلف زندگی بشر نقشآفرینی میکند، گفت: «نبود تنظیمگری مناسب در این حوزه میتواند پیامدهای غیرقابل پیشبینی ایجاد کند.»
وی با اشاره به تاریخچه توسعه این فناوری، اظهار کرد: «آنچه زمانی صرفاً ایدهای برای تشخیص انسان از ماشین بود، امروز به مرحله اجرا رسیده و در بسیاری از حوزهها، حتی نخستین مرجع پاسخ به پرسشها، سامانههای مبتنی بر هوش مصنوعی شدهاند. این فناوری محدودیت مکان و زبان ندارد و بدون نیاز به استراحت، خدمات مستمر ارائه میدهد.»
بیشتر بخوانید:
- تصویب تاسیس صندوق ملی توسعه هوش مصنوعی در کمیسیون صنایع
- تعیین تکالیف سازمان ملی هوش مصنوعی برای استفاده از ظرفیتهای بینالمللی
وزیر ارتباطات در توضیح اثرگذاری هوش مصنوعی در پزشکی بیان کرد: «انتظار میرود پاسخ پزشکان مرجع باشد اما هوش مصنوعی نشان داده در برخی موارد به دلیل دسترسی به حجم وسیعی از اسناد و دانش، پاسخهای دقیقتری ارائه میدهد.»
هاشمی با اشاره به تحولات حوزه آموزش افزود: «نظام سنتی آموزش ساختار یکسانی داشته است اما امروز تولید محتوای یکسان برای همه، بدون لحاظ کردن تفاوتهای فردی همخوانی ندارد. هوش مصنوعی امکان شخصیسازی آموزش را بر اساس توانمندیها و علایق فراهم کرده و این امر ضرورت انطباق روش تدریس با فناوریهای جدید را به معلمان یادآور میشود.»
وی همچنین تولید محتوای جعلی، از جمله تصاویر و ویدئوهای ساختگی، را یکی از حوزههای مهم نیازمند توجه عنوان کرد.
وزیر ارتباطات در تشریح نقش هوش مصنوعی در حوزه اسناد و حقوق گفت: «این فناوری میتواند در دیجیتالسازی اسناد تاریخی و تبدیل آنها به متن قابل پردازش نقشآفرینی کند. همچنین با توجه به تورم قوانین و اختلافات تفسیری، هوش مصنوعی قادر است تحلیل و تنقیح قوانین را با دقت و سرعت بیشتری انجام دهد؛ هرچند همراهی متخصصان حقوقی در این روند ضروری است.»
وی مسئولیت حقوقی را از دیگر مباحث مهم مرتبط با هوش مصنوعی دانست و با اشاره به نمونه خودروهای هوشمند توضیح داد: «فناوری نگاه انفعالی را نمیپذیرد و مسیر خود را پیدا میکند. از منظر حقوقی، تعیین مسئولیت در حوادث ناخواسته مانند تصادفات این خودروها پیچیده است و بخشهای مختلفی را درگیر میکند. حتی تحول در نظام بیمهای نیز در این زمینه اجتنابناپذیر است.»
بیشتر بخوانید:
- نحوه تأمین امنیت سایبری سامانههای هوش مصنوعی مشخص شد
- قانون جدید وکالت و چالشهای هوش مصنوعی: چگونه حرفه وکالت به تهدیدات پاسخ دهد؟
هاشمی با بیان اینکه این چالشها مختص ایران نیست، ادامه داد: «مباحث حقوقی و تنظیمگری در سراسر جهان مطرح است و سرعت بالای تحول فناورانه موجب میشود مقررات از آن عقب بماند. تجربه کشورهایی مانند آمریکا نشان میدهد که برای جلوگیری از توقف رشد فناوری، کنسرسیومهایی از شرکتهای بزرگ ایجاد شده و این شرکتها همزمان با توسعه فناوری در تدوین قواعد مشارکت میکنند.»
وی اشتغال را یکی از چالشهای مهم هوش مصنوعی دانست و افزود: «آثار زیستمحیطی و پیامدهای اجتماعی این فناوری نیز از دغدغههای جدی است؛ با این حال، برخی ارزیابیهای جهانی تراز کلی هوش مصنوعی را در آینده مثبت و پایدار میدانند.»
وزیر ارتباطات بر آمادگی این وزارتخانه برای همکاری با متخصصان و پژوهشگران و استقبال از طرحهای پیشنهادی بهویژه در حوزه خدمات عمومی، که موجب رشد و توسعه کشور شود، تأکید کرد.
هفتاد و چهارمین جلسه شورای هماهنگی امور حقوقی دستگاههای اجرایی که به میزبانی وزارت ارتباطات برگزار شد، با پیشنهاد تشکیل کارگروهی متشکل از معاونت حقوقی و معاونت علمی ریاستجمهوری با همکاری وزارت ارتباطات و چند دستگاه اجرایی، برای پیگیری تدوین سند اصول بهرهگیری از هوش مصنوعی در دستگاههای اجرایی به کار خود پایان داد.
بیشتر بخوانید:
در این نشست مجید انصاری، معاون حقوقی رئیسجمهور، با اشاره به مصوبه منشور حقوق شهروندی در دولت قبل گفت: این مصوبه لازمالاجراست. مفاد این حقوق بهصورت عمومی و تخصصی استخراج و بهزودی به دستگاهها ابلاغ خواهد شد.
وی با تأکید بر ضرورت تدوین سند استفاده از هوش مصنوعی در سازمان حقوقی دولت گفت: برای انجام این مهم، پیشنهاد ایجاد کارگروهی متشکل از معاونت حقوقی دولت با همکاری وزارت ارتباطات، معاونت علمی ریاستجمهوری و چند دستگاه اجرایی را داریم. دستگاهها لازم است از پراکندهکاری پرهیز و هماهنگ با این کارگروه عمل کنند.
انصاری با اشاره به طرح اصول بهرهگیری از هوش مصنوعی در این نشست افزود: رعایت حریم خصوصی افراد بهعنوان یکی از اصول اصلی در بهرهگیری از هوش مصنوعی در معاونتهای حقوقی دستگاهها مدنظر قرار گرفته است. همچنین در مواردی مانند تنقیح قوانین و مقررات که استفاده از هوش مصنوعی ضروری است، لازم است ظرف یک ماه آینده اقدامات لازم پیگیری و عملیاتی شود.
حاتمیزاده، معاون حقوقی و امور مجلس وزارت ارتباطات، نیز در این نشست با اشاره به چالشهای حقوقی هوش مصنوعی و با بیان اینکه هوش مصنوعی در حوزههای مختلف مانند امنیت سایبری، ارتباطات و حکمرانی ورود کرده است، تدوین سریع سیاستها و برنامههای مرتبط با این حوزه را ضروری دانست و گفت: اگر بخواهیم با کندی و بروکراسی جاری راهحلی پیدا کنیم، امکان تطبیق سریع با تحولات جهانی را نخواهیم داشت، در حالیکه دنیا با سرعت پیش میرود و منتظر ما نمیماند.
وی تأکید کرد: دستگاههای اجرایی باید از ظرفیت تمامی بازیگران این حوزه استفاده کنند تا حداقل در دولت و سپس در مجلس، اقدامات مرتبط با سرعت و دقت بیشتر و در فرصت باقیمانده انجام شود.
منبع: خبرگزاری ایسنا
